Vergroten

HD - Jos de Putter

 

"Ooit vertelde Raymond Depardon me dat hij jaloers op me was. Een gek moment, om zoiets te horen uit de mond van de persoon die ik het meest bewonder in het vak. Het was na een voorstelling van mijn documentaire 'Het is een schone dag geweest' in Parijs, en Depardon zei dat hij eeuwig spijt had dat hij geen film over zijn ouders had gemaakt. Depardon groeide op als boerenzoon in een arme streek. Van dit leven getuigden lange tijd alleen de foto’s in enkele vroege fotoboeken.

Regisseur tipt 'Profils Paysans'

Maar omstreeks de tijd van ons gesprek was Depardon begonnen met zijn Profils Paysans –een triptiek over het boerenleven in zijn geboortestreek. Het zijn op het oog hele eenvoudige, sobere films. Eigenlijk komt Depardon alleen maar een bezoekje afleggen, een praatje maken. Hij installeert zijn camera voor de keukentafel en registreert de aanvankelijke onwennigheid van boerengezinnen, hun gastvrijheid, of simpelweg het zwijgend nuttigen van een maaltijd. 

Depardon houdt zich verre van technieken die gemeengoed zijn in de documentairewereld: -nooit hengelt hij naar sentiment, de gesprekken zijn ook niet ‘af’, ze houden iets voorlopigs, iets ongepolijsts ook. En precies door die werkwijze ontstaat een ruimte die de kijker de gelegenheid geeft deze mensen en hun leven werkelijk te voelen. 

Dat culmineert in het voor mij meest ontroerende afscheid uit de filmgeschiedenis. De oude boer Louis Brès komt in een tehuis terecht. Depardon filmt het eind van een leven in 3 shots; eerst zien we een gesprekje thuis, met zijn huishoudster. Zij probeert nog wat te keuvelen over het volgende jaar, maar Louis zegt niet meer zo veel. In het volgende shot zoekt ze hem op in het tehuis, waar een klok tikt. Dan zien we Louis in een groot totaal zwijgend de maaltijd nuttigen temidden van de ouden van dagen. Achter hem op de muur is de datum geplakt. Louis kijkt even op van zijn bord, naar de camera. Bij mijn weten heeft nooit iemand de dood zo verbeeld. 

Daarna wordt Louis begraven, naast zijn boerderij, in een knisperend koud licht, in een stenige grond. Depardon toont ons de boeren uit de omgeving, de slager, de familie. Ze luisteren naar een dominee uit de stad, die in keurig Frans spreekt over de strijd van het aardse bestaan. Om nooit te vergeten."

Jos de Putters Het is een schone dag geweest wordt op Holland Doc 24 vertoont in de week van 2 tot en met 8 november. Op vrijdag 6 november wordt de film vertoont om 21.00 uur. Daarnaast komt de film in die week voorbij op verschillende tijdstippen.

De eerste twee delen van Profil Paysans van Raymond Depardon worden ook vertoond op Holland Doc in de week van 2 tot en met 8 november. Op dinsdag 3 november komt het eerste deel, l'Approche om 21.00 uur op Holland Doc. Het tweede deel, Le quotidien, volgt op donderdag 5 november om 21.00 uur. Gedurende de week worden deze delen ook nog op wisselende tijdstippen uitgezonden.