Vergroten

HD - World Wide Web

 

In 'The Virtual Revolution' maken digitale pioniers als Bill Gates en Tim Berners-Lee de balans op na twintig jaar internet. Maar ook het publiek mocht een bijdrage leveren aan deze 'open source documentary' van de BBC.

'The Virtual Revolution'

Door Katja de Bruin

Zou Barack Obama ook de nieuwe Amerikaanse president zijn geworden als het internet niet had bestaan? Volgens Arianna Huffington, 's werelds invloedrijkste blogger, niet. Waarom dat zo is, legt ze uit in de nieuwe BBC-serie The Virtual Revolution.
In vier afleveringen van een uur maakt de BBC na twintig jaar internet de balans op. Wie nu sceptisch zijn wenkbrauwen optrekt, weet nog niet welke grootheden er alleen al in de eerste aflevering komen opdraven. Wat te denken van Bill Gates, Al Gore, Wikipedia-oprichter Jimmy Wales, YouTube-baas Chad Hurley en de man die de geschiedenis ingaat als de uitvinder van het wereldwijde web: Sir Tim Berners-Lee? 

Maar laten we eens beginnen met de presentatrice: Aleks Krotoski. In 2006 stond ze niet alleen in het lijstje van meest invloedrijke vrouwen in de game-industrie, maar ook in de top tien van 'Girl Geeks'. Krotoski, een knalrood gelokte journaliste die onder meer voor The Guardian over informatietechnologie schrijft en blogt, is niet alleen een sproetig meisje dat toevallig van gamen houdt. Haar studie sociale psychologie rondde ze af met een onderzoek naar hoe informatie zich via sociale netwerken op internet verspreidt. Voor The Virtual Revolution reisde ze de wereld rond om met mensen van gedachten te wisselen over de geschiedenis en de toekomst van het web. 

Is de droom van de allereerste digitale pioniers uitgekomen? Die droom waarin iedereen gelijkelijk zou kunnen profiteren van gratis informatie wereldwijd? En hoe moeten we omgaan met de voortdurende botsing tussen enerzijds die voortdurende nieuwe technologische ontwikkelingen en anderzijds onze wens om al die mogelijkheden controleerbaar en beheersbaar te houden?
Dat zijn razend interessante kwesties waarover iedere gebruiker zijn eigen gedachten heeft. Om die reden nodigde de BBC het publiek nadrukkelijk uit bijdragen te leveren aan deze 'open source documentary'; een tv-experiment dat nog niet eerder op deze schaal werd uitgevoerd. In het blog waarin de serie werd aangekondigd wordt die intentie als volgt verwoord: 'Het is onze ambitie om het productieproces zoveel mogelijk open te stellen, om onze gedachten zoveel mogelijk te delen, omdat het productieteam ernaar streeft om een cohesive, accurate en relevante documentaire te maken over het internet.' De makers vroegen het publiek nadrukkelijk om advies en verhalen. 

Een revolutionair idee dat voor de nodige opwinding zorgde onder bloggers. Zo reageerde journalist Shaun Milne, die blogt onder het motto 'don't believe everything you hear', met de mededeling dat hij er een pesthekel aan had om kijk-en luistergeld te betalen omdat hij uitstekend kon leven zonder de BBC, maar dat er nu dan toch eindelijk eens een project was waar hij met grote belangstelling naar uitkeek. 

Sandra Gaudenzi, een voormalig tv-producer die over interactieve documentaires blogt, was sceptischer. Hoewel ze erkende dat het voor zo'n logge organisatie als de BBC een dapper initiatief was, tekende ze aan dat de suggesties van buitenaf geen directe invloed op het programma hebben en dat je nooit weet wat er precies gedaan wordt met jouw bijdrage. 'Wat hier gebeurt is dat de BBC de controle houdt: onze suggesties worden beoordeeld door een producer die de macht heeft om te doen wat hij/zij wil.' Welbeschouwd wordt het publiek hier gewoon ingezet als gratis researcher, zo betoogde Gaudenzi, die zelf onderzoek doet naar het fenomeen interactieve documentaires aan het London College of Media. 

Feit is dat de BBC werkelijk alles en iedereen uit de kast heeft gehaald voor deze productie. Wie op de bijbehorende website kijkt, kan niet anders dan onder de indruk zijn. Een piepklein greepje: Lee Siegel vraagt zich af hoe groot de politieke invloed van het internet nu werkelijk is. De president van Estland vertelt over cyberattacks. Terry Winograd onthult geheimen over zoekmachines. Gina Bianchini onderzoekt veranderende menselijke contacten. Master Shorty vertelt over muziekpiraterij. Daniel Schmitt van Wikileaks legt uit waarom het belangrijk is dat klokkenluiders anoniem gevoelige bedrijfs- of overheidsinformatie kwijt kunnen. En zo gaat het maar door. Clips uit al deze interviews zijn al te zien op de site, evenals andere korte fragmenten. En het smaakt allemaal naar meer. 

Of The Virtual Revolution de hooggespannen verwachtingen inlost, zullen we binnen enkele minuten na de eerste uitzending kunnen vaststellen, als al die bloggers, facebookers en twitterati hun genadeloze digitale oordeel de wereld insturen.